Όμως, ας αρχίσουμε από τα βασικά.

Τι οδήγησε το Συμβούλιο στην απόφαση

Τι ήταν αυτό που οδήγησε το Συμβούλιο στην απόφαση να δημιουργήσει έναν τέτοιο λογαριασμό για τα μουσεία της Βιέννης; Λοιπόν, φαίνεται πως μουσεία όπως το Albertina και το Leopold έχουν αντιμετωπίσει στο παρελθόν, και συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν, προβλήματα με τη δημοσίευση ορισμένων έργων στα social media. Συγκεκριμένα, τα έργα που έχουν να κάνουν με γυμνά σώματα λογοκρίνονται από τις πλατφόρμες.

Ο λογαριασμός του Albertina στο TikTok μπήκε σε αναστολή και έπειτα μπλοκαρίστηκε επειδή ανέβασε έργα του Ιάπωνα φωτογράφου Nobuyoshi Araki. Αντίστοιχα, το 2019 το Instagram έκρινε ότι ένας πίνακας του Rubens δεν συμμορφωνόταν με τους κανόνες της κοινότητας οι οποίοι απαγορεύουν κάθε είδους γυμνό.

Αλλά τα social media δεν τα έχουν βάλει μόνο με τα μουσεία της Βιέννης. Το Instagram αφαίρεσε και φωτογραφίες μιας έκθεσης που αναρτήθηκαν από το Boston’s Museum of Fine Arts, το 2017, για τον ίδιο λόγο. Το 2011, το Facebook απενεργοποίησε το λογαριασμό του καθηγητή Frédéric Durand-Baïssas επειδή πόσταρε μια φωτογραφία του πίνακα L’Origine du Monde (The Origin of the World) του Gustave Courbet (μια πολύ κοντινή παρουσίαση του αιδοίου και της κοιλιάς μιας ξαπλωμένης γυναίκας). Και υπάρχουν πολλές ακόμη αντίστοιχες περιπτώσεις.

Τα μουσεία της Βιέννης αντιστέκονται

Με την απόφαση του Συμβουλίου, τα μουσεία της Βιέννης αντιστέκονται απέναντι στη λογοκρισία που επιβάλλουν τα social media στην τέχνη. Εξάλλου, η Βιέννη φιλοξενεί καλλιτέχνες (όπως οι Egon Schiele and Koloman Moser) που αμφισβήτησαν τα όρια του τι θεωρείτο αποδεκτό στην εποχή τους. Με τη σειρά τους, τα μουσεία της Βιέννης αμφισβητούν τα όρια που θέτουν τα social media, αναδεικνύοντας το πρόσωπο μιας προοδευτικής Βιέννης.

Το OnlyFans, όντας μια πλατφόρμα που δεν θέτει περιορισμούς στο περιεχόμενο που μπορούν οι χρήστες να δημοσιεύσουν, αποτέλεσε το κατάλληλο εργαλείο για αυτό. Βέβαια, ακόμη και το OnlyFans ανακοίνωσε ότι θα απαγόρευε το σεξουαλικό περιεχόμενο. Μια ανακοίνωση που ανακάλεσε, μετά από το ξέσπασμα των χρηστών.

Σε κάθε περίπτωση, όπως αναφέρει η Helena Hartlauer, μια εκπρόσωπος του Συμβουλίου, τα πολιτιστικά ιδρύματα της πόλης αδυνατούν σχεδόν απόλυτα να χρησιμοποιήσουν έργα τέχνης με γυμνό για προωθητικές ενέργειες. Ωστόσο, ορισμένα από αυτά τα έργα είναι εικονικά αριστουργήματα τα οποία δεν είναι δυνατόν να μην προωθούνται.

Αυτή η προβληματική σχέση των social media με την τέχνη, ανοίγει έναν τεράστιο και πολύ σημαντικό διάλογο.

Περί λογοκρισίας

Η λογοκρισία στην τέχνη δεν είναι κάτι καινούργιο. Υπήρχε ήδη από όταν η Καθολική Εκκλησία προσπαθούσε να κάνει πλύση εγκεφάλου στους πιστούς της. Το πρόβλημα είναι το ποιος τελικά θέτει τα όρια του τι είναι επιτρεπτό σήμερα.

Στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, ο αλγόριθμος καθορίζει τι παραβιάζει τους κανόνες, προτού υπάρξει ανθρώπινη παρέμβαση. Προφανώς, ο αλγόριθμος δεν μπορεί να ξεχωρίσει τι είναι τέχνη και τι όχι, αλλά το πρόβλημα δεν είναι μόνο αυτό.

Ακόμη και αν αναγνωριστεί κάτι ως τέχνη, διαγράφεται. Άρα, προκύπτει ένα άλλο μεγάλο ζήτημα το οποίο είναι ότι τα social media έχουν τον απόλυτο έλεγχο. Όλοι είναι στα social media. Επομένως, δεν γίνεται να μην τα χρησιμοποιούν οι καλλιτέχνες, τα ιδρύματα και όλοι γενικά για διαφήμιση.

Αλλά έτσι όπως έχει διαμορφωθεί το τοπίο, οι καλλιτέχνες θα αρχίσουν στο τέλος να αυτολογοκρίνονται για να μπορούν να προωθήσουν τη δουλειά τους. Κάτι που, φυσικά, δεν είναι πραγματική καλλιτεχνική έκφραση.

Ένας προβληματισμός

Είναι πολύ θετικό που βρέθηκε μια λύση για τα μουσεία της Βιέννης. Εντούτοις, προσωπικά προβληματίζομαι και λίγο. Είναι πράγματι το OnlyFans η κατάλληλη πλατφόρμα για όλα αυτά;

Παρά το γεγονός ότι δεν δημιουργήθηκε για να φιλοξενήσει αποκλειστικά πορνογραφικό περιεχόμενο, αυτός είναι ο λόγος που η δημοφιλία του αυξήθηκε ραγδαία. Είναι αυτό το κατάλληλο περιβάλλον για να φιλοξενήσει έργα μεγάλων καλλιτεχνών;

Είναι πολύ συντηρητική αυτή η σκέψη; Ότι ενδεχομένως η εξύψωση (ή η ρεαλιστική και ωμή απεικόνιση) του ανθρώπινου σώματος μέσω της τέχνης δεν θα ταίριαζε δίπλα από ένα συγκεκριμένο είδος περιεχομένου στο OnlyFans; Μπορεί και να είναι υπερβολικά συντηρητική.

Από την άλλη πλευρά, η τέχνη πρέπει να προβληθεί. Με κάθε μέσο. Χωρίς περιορισμούς. Να φωνάζει για να ακουστεί. Συνεπώς, αν χρειάζεται το OnlyFans για να εξασφαλιστεί η ελευθερία της έκφρασης, η ίση προβολή και η ίση πρόσβαση στην τέχνη, ας είναι.

Σε αυτήν την περίπτωση, προσδέσου και πάμε να δούμε γιατί το χαρακτήρισα «αναποφάσιστο» στον τίτλο αυτού του άρθρου.

Τι στο καλό είναι το OnlyFans;

«Τι στο καλό είναι το OnlyFans;». Αυτή ήταν η σκέψη μου όταν άρχισα να ακούω διάσημους YouTubers του εξωτερικού να αναφέρονται, άλλοτε αστειευόμενοι, άλλοτε με κάποια ειρωνεία, στην πλατφόρμα. Βέβαια, ακούγοντας μερικές από τις αναφορές τους σχετικά με αυτήν, δεν χρειάστηκε καν να ψαχτώ για να καταλάβω σχετικά γρήγορα πως κάτι που χαρακτηρίζει το OnlyFans είναι το σεξουαλικής φύσης περιεχόμενό του.

Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Το OnlyFans είναι μια content-sharing πλατφόρμα η οποία δημιουργήθηκε το 2016 από τον Timothy Stokely. Ο στόχος της πλατφόρμας, όπως αναφέρεται στην επίσημη ιστοσελίδα της είναι ο εξής:

«Το OnlyFans είναι η social πλατφόρμα που φέρνει την επανάσταση στη σύνδεση μεταξύ δημιουργού και fan. Η ιστοσελίδα είναι ανοιχτή σε καλλιτέχνες και δημιουργούς περιεχομένου κάθε είδους και τους επιτρέπει να χρηματοδοτήσουν το περιεχόμενό τους, αναπτύσσοντας αυθεντικές σχέσεις με το fanbase τους».

Πώς λειτουργεί;

Η πλατφόρμα λειτουργεί ως εξής:

Οι δημιουργοί παράγουν περιεχόμενο το οποίο οι fans πρέπει να κάνουν subscribe για να δουν. Μπορούν, επίσης, να πληρώσουν περισσότερα χρήματα για να έχουν τη δυνατότητα να ανταλλάξουν μηνύματα με τους δημιουργούς, αλλά και για να ζητήσουν το περιεχόμενο που θέλουν οι ίδιοι να δουν.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η πλατφόρμα δεν δημιουργήθηκε με γνώμονα το πορνογραφικό περιεχόμενο, καθώς πρακτικά οποιοσδήποτε μπορεί να τη χρησιμοποιήσει για να δημιουργήσει οτιδήποτε πιστεύει ότι θα πλήρωνε κανείς για να δει. Βέβαια, έγινε και έχει παραμείνει γνωστή κυρίως για το σεξουαλικό περιεχόμενο που παρέχει.

Βέβαια, η πλατφόρμα χρησιμοποιείται και από celebrities, μουσικούς, ηθοποιούς κ.ο.κ. 

So what’s the deal?

Τι συμβαίνει, λοιπόν, τώρα τελευταία με το συγκεκριμένο θέμα;

Στις 19 Αυγούστου 2021, η πλατφόρμα ανακοίνωσε, προς απογοήτευση των εργαζομένων της βιομηχανίας του σεξ, ότι την 1^η Οκτωβρίου  2021 θα απαγορεύσει το σεξουαλικό περιεχόμενο, ώστε να συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις των τραπεζικών εταίρων της.

Ωστόσο, οι γυμνές φωτογραφίες και τα βίντεο, που θα ακολουθούν τους κανόνες της κοινότητας, θα επιτρέπονται. «Μιλάς με γρίφους, γέροντα» θα μου πεις και θα έχεις δίκιο. Αλλά δεν έχει σημασία, γιατί μετά το πήρε πίσω. Τι φάση, OnlyFans; Θα αποφασίσεις να καταλάβουμε κι εμείς τι γίνεται;

Προς το παρόν δεν γνωρίζουμε αν αυτή η αναβολή θα συνεχίσει να ισχύει και μετά την 1^η Οκτώβρη.

Η αγανάκτηση

Η πλατφόρμα έγινε πολύ δημοφιλής κατά τη διάρκεια της πανδημίας, καθώς πολλοί άνθρωποι που έχασαν τις δουλειές τους στράφηκαν σε αυτήν ως ύστατη λύση για να επιβιώσουν. Η πλατφόρμα προσέγγισε περισσότερους από 130 εκατομμύρια χρήστες.

Παράλληλα, έχει αποτελέσει έναν ασφαλή χώρο για τους εργαζόμενους της βιομηχανίας του σεξ να κάνουν τη δουλειά τους. Ουσιαστικά, τους δίνει την ευκαιρία να έχουν τη δική τους «επιχείρηση» με δικό τους περιεχόμενο.

Όπως καταλαβαίνεις, η αγανάκτηση όλων αυτών των ανθρώπων ήταν μεγάλη. Και δικαίως, εφόσον στηρίζονται στην πλατφόρμα για να πληρώσουν τους λογαριασμούς τους.

Γίνονται διάφορες υποθέσεις σχετικά με το γιατί η πλατφόρμα μπήκε σε μια τέτοια διαδικασία. Αρκετοί πιστεύουν πως ήταν μια απαραίτητη κίνηση για να εξασφαλίσει περισσότερους επενδυτές και να γίνει πιο mainstream.

Από την άλλη πλευρά, ορισμένοι υποθέτουν πως η συγκεκριμένη εξέλιξη έχει να κάνει με κάποια ζητήματα ασφαλείας, όπως το γεγονός ότι, σύμφωνα με μια έρευνα του BBC, οι moderators του περιεχομένου της πλατφόρμας πρέπει να κάνουν πολλές προειδοποιήσεις σε λογαριασμούς που ανεβάζουν παράνομο περιεχόμενο, προτού κλείσουν αυτοί τελικά (αν και δεν μπορούμε να γνωρίζουμε κατά πόσο ισχύει αυτό).

Σε κάθε περίπτωση, καλό θα ήταν η πλατφόρμα να αποφασίσει τι θέλει να κάνει, γιατί υπάρχουν πολλές ακόμη που θα τη διαδεχθούν ευχαρίστως, όπως οι JustFor.Fans, Fansly και Loyalfans.