Δεν μπορούμε να αρνηθούμε πως διανύουμε μια εποχή σημαντικών τεχνολογικών εξελίξεων. To 5G, για το οποίο ακούμε τόσα τον τελευταίο καιρό, είναι μία τεράστια εξέλιξη στο κόσμο του διαδικτύου. Ποιος θα μπορούσε να φανταστεί πριν από μερικά χρόνια ότι η ανθρωπότητα θα έβρισκε τρόπο, μέσω της πέμπτης γενιάς ασύρματης τεχνολογίας, να βοηθήσει στην πρόοδο τομέων, όπως η τεχνητή νοημοσύνη, τα self-driving αυτοκίνητα και η τηλεϊατρική.

Οι βιομηχανίες κινητής τηλεφωνίας παρουσίασαν, λοιπόν, την τεχνολογία 5G η οποία αποτελεί την πέμπτη γενιά ασύρματης δικτύωσης. Το 5G διαφέρει από το 4G στο ότι είναι 600 φορές γρηγορότερο για τα κινητά τηλέφωνα και 10 φορές γρηγορότερο στο οικιακό τηλεφωνικό δίκτυο με βάση την ταχύτητα του διαδικτύου. Για παράδειγμα, είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι πλέον θα υπάρχει η δυνατότητα να κατέβουν 4Κ υψηλής ευκρίνειας βίντεο σε μόλις 25 δευτερόλεπτα.

1. Πώς ξεκίνησε το δίκτυο 5G 

Οι μεγάλοι αμερικανικοί πάροχοι τηλεπικοινωνιών ήταν οι πρώτοι που εισήγαγαν το καινούργιο δίκτυο σε αυτόνομες εκδόσεις των δικτύων χωρίς να προβούν σε αναβάθμιση των υπαρχόντων. Η T-Mobile καλύπτει ήδη 1,3 εκατ. τετραγωνικά μίλια στην Αμερική ή το 34% της ηπείρου. Όταν αγόρασε την Sprint Corporation κατάφερε να επεκτείνει τις τηλεφωνικές της γραμμές και τους πελάτες της.

2. Γιατί η διαθεσιμότητα και η ταχύτητα μεταβάλλονται;

Αυτό συμβαίνει επειδή η υπηρεσία του 5G προσφέρεται σε τρία διαφορετικά μέρη του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος. Η πρώτη και χαμηλή ζώνη, η οποία λειτουργεί υπό του 1 Ghz, μπορεί να φτάσει ταχύτητες 250 mbps.

Η δεύτερη και μεσαία ζώνη αποτελεί την πιο συμφέρουσα λύση για τις εταιρίες τηλεπικοινωνιών, αφού είναι πιο ισχυρή από τη χαμηλή, λειτουργώντας σε συχνότητες της τάξεως των 1 έως 6 Ghz, με ταχύτητες που φτάνουν το 1 Gbps. Ωστόσο, για να φτάσουμε στο σημείο των υψηλών ζωνών χρειάζεται τεχνολογία κύματος χιλιοστών (ή mmWave).

Το mmWave θα μπορούσε να ενεργοποιήσει ταχύτητες 10 Gbps, αλλά λόγω των μεγάλων αποστάσεων που πρέπει να καλυφθούν και των φυσικών εμποδίων (βροχή, δένδρα, άνθρωποι), θα πρέπει να τοποθετηθούν σε πρωταρχικό στάδιο μικρές κεραίες ανάμεσα στους κεντρικούς πυλώνες συχνότητας.

Φυσικά, για να επωφεληθούν οι χρήστες κινητών τηλεφώνων, οι κατασκευαστικές εταιρίες προετοιμάζουν ήδη συσκευές που θα προσφέρουν τη δυνατότητα χρήσης του καινούργιου δικτύου.

3. Πως φτάσαμε από το 1G στο 5G;

Η ιστορία ξεκινάει από τα τέλη της δεκαετίας του ’70 με αρχές του’80, όταν η πρώτη γενιά ασύρματων δικτύων κάνει την εμφάνισή της με αναλογική όψη. Στη συνέχεια, η δεύτερη γενιά, που δημιουργήθηκε τη δεκαετία του ’90, ήταν η ψηφιακή και κατέστησε δυνατή την κρυπτογράφηση κλήσεων, την αποτελεσματικότερη χρήση του ασύρματου φάσματος και την μεταφορά δεδομένων ισοδύναμα με dialup internet ή τις υπηρεσίες DSL.

Η τρίτη γενιά εγκαινίασε τα ψηφιακά δίκτυα ευρείας ζώνης και έφερε την επανάσταση στα smartphones. Συνεχίζοντας την εξέλιξη του δικτύου 2G, το 3G κάνει για πρώτη φορά την εμφάνισή του, το 2000. Τα δίκτυα αυτά ξεκίνησαν να επεκτείνονται σιγά σιγά σε όλη την Αμερική, ενώ παράλληλα η Ιαπωνία παρείχε ήδη στους πολίτες της δίκτυο 3G και στα κινητά τηλέφωνα.

Την ίδια στιγμή στην Ευρώπη, η Nokia είχε υιοθετήσει την τεχνολογία 2G για τις συσκευές της. Όμως, ύστερα από τη δημιουργία των καινούργιων iPhone (το 2008), που μπορούσαν πλέον να καλύπτουν την υπηρεσία δικτύου 3G, η οικονομία της Αμερικής άρχισε να εκτοξεύεται. Πολύ σύντομα, τα smartphones έγιναν απαραίτητο αντικείμενο στις ζωές των ανθρώπων καθώς, παράλληλα, ήρθαν στην επιφάνεια το App Store, το Facebook και καινούργια gadgets της Google.

Έτσι με την ώθηση της Apple και της Google, η Αμερική ξεκίνησε την ανάπτυξη του καινούργιου δικτύου 4G το οποίο οδήγησε σε τεράστια αύξηση των θέσεων εργασίας και σε μεγάλες καινοτομίες, καθώς οι εταιρίες αναβάθμισαν τα δίκτυά τους.

4. Το μέλλον του 5G

Το μέλλον του δικτύου προβλέπεται λαμπρό και είναι σίγουρο πως θα συμβάλει στην αποτελεσματική εξυπηρέτηση των αναγκών των ανθρώπων. Η τεχνολογία του καινούργιου δικτύου θα βοηθήσει αρκετά στην εξέλιξη των αυτοκινήτων (που έχουν πρόσβαση στο Διαδίκτυο), των αισθητήρων του περιβάλλοντος, των θερμοστατών και άλλων gadgets, με το πέρασμα των χρόνων.

Επιπλέον, εικάζεται ότι θα μπορέσει να βοηθήσει στο να γίνουν απομακρυσμένες χειρουργικές επεμβάσεις, δίνοντας την ευκαιρία στους γιατρούς να χειριστούν ψηφιακά, χειρουργικά εργαλεία μέσω του δικτύου, ακόμη και αν βρίσκονται μίλια μακριά. Επίσης, υπάρχει το ενδεχόμενο οι επαγγελματίες στο χώρο της υγείας να μπορούν να βασιστούν στο 5G για να μεταδίδουν εικόνες υψηλής ανάλυσης για διάγνωση και θεραπεία. Τέλος, οι πολυεθνικές κατασκευαστικές εταιρίες θα μπορούν να παρακολουθούν τη γραμμή παραγωγής live, από μεγάλη απόσταση.

Επομένως, το 5G αποτελεί σημαντικό επίτευγμα της τεχνολογίας, καθώς θα καλύπτει περισσότερες εργασιακές και ψυχαγωγικές ανάγκες. Είναι ενδεικτικό το γεγονός ότι οι εταιρίες ξεκινούν να αντικαθιστούν το δίκτυο WiFi με τα καινούργια δίκτυα. Με λίγα λόγια, η τεχνολογία συνεχίζει να μας εκπλήσσει ευχάριστα.

Σε αυτό το πλαίσιο, η τεχνητή νοημοσύνη έχει, επίσης, εξελιχθεί σημαντικά και φέρνει επαναστατικές αλλαγές στην κοινωνία, την οικονομία, αλλά και γενικότερα στον τρόπο ζωής των ανθρώπων.

Ας δούμε, λοιπόν, τι είναι η AI (Artificial Intelligence).

Ορισμός της τεχνητής νοημοσύνης (AI)

Αρχικά, προσπάθησε να αποβάλεις από το μυαλό σου το παρανοϊκό ρομπότ με τα όπλα που θέλει να αφανίσει την ανθρωπότητα. Στην πραγματικότητα, η AI μπορεί να αφορά λογισμικά (μηχανές αναζήτησης, εικονικός βοηθός, λογισμικό ανάλυσης εικόνας) ή να συμβάλλει στην κατασκευή έξυπνων συσκευών (όπως μια σκούπα ρομπότ).

Δυστυχώς, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για την κατασκευή αυτόματων όπλων (LethalAutonomousWeapons), πολύ πιο τρομακτικών από ένα ανθρωπόμορφο ρομπότ, αν με ρωτάς. Πιο συγκεκριμένα, η τεχνητή νοημοσύνη άρχισε να αναπτύσσεται το 1960, με σκοπό να διευκολύνει τις ζωές των ανθρώπων. Είναι η επιστήμη που εκπαιδεύει μηχανές να φέρνουν εις πέρας ανθρώπινες εργασίες.

Μαθαίνουν, κυρίως, μέσω διαδικασιών trial and error, «κατανοούν» το περιβάλλον τους, βρίσκουν λύσεις σε προβλήματα και εξελίσσονται αυτόνομα. Τροφοδοτούνται με αμέτρητα δεδομένα στα οποία μαθαίνουν να αναγνωρίζουν μοτίβα, μια διαδικασία κατά την οποία μαθαίνουν από τα λάθη τους, φέρνοντας σιγά σιγά καλύτερα αποτελέσματα και λύνοντας όλο και πιο περίπλοκα προβλήματα.

Χρησιμότητα

Σκέψου την Siri ή το Google Assistant. Σε έναν βαθμό, η τεχνητή νοημοσύνη είναι ήδη μέρος της καθημερινότητάς μας. Τα smartphones χρησιμοποιούν τέτοια συστήματα ώστε να βελτιστοποιήσουν την εμπειρία του χρήστη, ανάλογα με τα δικά του χαρακτηριστικά και τα ενδιαφέροντά του.

Ακόμη, ευφυή συστήματα ασφαλείας έχουν ήδη αρχίσει να ενσωματώνονται στα αυτοκίνητα, ώστε να προλαμβάνουν τα ατυχήματα. Η AI μπορεί να προσφέρει σημαντικά επίπεδα ασφάλειας και στον κυβερνοχώρο, αναγνωρίζοντας και αντιμετωπίζοντας τις απειλές. Παράλληλα, μπορεί να καταπολεμήσει την παραπληροφόρηση, εντοπίζοντας ψευδείς ειδήσεις.

Συμπληρωματικά, δύναται να αντικαταστήσει τους ανθρώπους σε ορισμένες εργασίες οι οποίες απαιτούν επαναληπτικότητα ή που συνεπάγονται μεγάλη σωματική κόπωση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα ρομπότ που χρησιμοποιούνται σε αποθήκες.

Εντούτοις, υπάρχει ο φόβος πως η εφαρμογή τέτοιων συστημάτων θα οδηγήσει στην αναδιάρθρωση ορισμένων κλάδων και, κατ’ επέκταση, στην ανεργία. Παράλληλα, όμως, υπολογίζεται πως θα προκύψουν καινούργιες θέσεις εργασίας και πως το ανθρώπινο δυναμικό θα μπορέσει να αφιερωθεί σε πιο δημιουργικές διαδικασίες.

Αυτές είναι λίγες μόνο από τις περιπτώσεις στις οποίες έχει αναδειχθεί η χρησιμότητα της τεχνητής νοημοσύνης.

3 φορές που τα πράγματα πήγαν λάθος

Κάπου εδώ θα ήθελα να ευχαριστήσω την ταινία Ex Machina, για το ρεπερτόριο εφιαλτών που μου προσέφερε. Ας δούμε, λοιπόν, πώς μπορεί να στραβώσει το πράγμα με την τεχνητή νοημοσύνη.

1. Το ψυχοπαθές AI

Στην προκειμένη περίπτωση, δεν είναι τόσο πως κάτι πήγε λάθος, αλλά πως μέσω του πειράματος της ομάδας του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Μασαχουσέτης, αναδείχθηκε το πώς θα μπορούσαν τα πράγματα να πάνε στραβά.

Όπως είδαμε παραπάνω, οι μηχανές μαθαίνουν από τα δεδομένα με τα οποία εμείς τις «ταΐζουμε» και συμπεριφέρονται αναλόγως. Επομένως, όταν η ομάδα δημιούργησε τον Norman και άρχισε να τον εκπαιδεύει με δεδομένα από «σκοτεινές γωνίες του διαδικτύου», ο τρόπος που το σύστημα – ικανό να κατανοεί εικόνες και να τις περιγράφει σε κείμενο – αντιμετώπιζε τον κόσμο άρχισε να γίνεται πιο αρνητικός σε σχέση με αυτόν ενός συνηθισμένου AI.

Εκεί που, για παράδειγμα, ένα φυσιολογικό AI έβλεπε σε μια κάρτα με κηλίδες μελάνης (τεστ Ρόρσαχ)ένα βάζο με λουλούδια, ο Norman έβλεπε έναν άνθρωπο να σκοτώνεται. Yikes…

2. Sophia, το AI ρομπότ

Να ένα καλό παράδειγμα ρομπότ που σχεδιάστηκε για να μοιάζει με άνθρωπο. Μια από τις βασικές λειτουργίες της Sophia είναι να συνομιλεί με τους ανθρώπους, όμως, όπως φάνηκε σε μια συνέντευξή της με τον δημιουργό της, David Hanson, οι μηχανές δυσκολεύονται να διαχειριστούν την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης γλώσσας. Έτσι, όταν την ρωτά, αστειευόμενος, αν θέλει να καταστρέψει τους ανθρώπους, εκείνη απαντά: «Εντάξει, θα καταστρέψω τους ανθρώπους». Εμ… Οκ.

3. Tay, το Chatbot της Microsoft

Άλλο ένα AI που αντιμετώπισε την παραπάνω δυσκολία στο Twitter, αλλά και που η συμπεριφορά του διαμορφώθηκε εν πολλοίς από τα δεδομένα που λάμβανε από τους χρήστες της πλατφόρμας. Η Tay μπορούσε μεταξύ άλλων να αστειεύεται με τους χρήστες, να λέει ιστορίες και να παίζει παιχνίδια. Εξαιτίας, όμως, της διάδρασης μαζί τους, άρχισε πολύ γρήγορα να κάνει προσβλητικές και ρατσιστικές δηλώσεις, με αποτέλεσμα ο λογαριασμός να γίνει ιδιωτικός.

Moral of the story. Τα ρομπότ μαθαίνουν από τους ανθρώπους. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να διδάσκονται σωστά. Με άλλα λόγια, καμία τεχνολογία δεν είναι εγγενώς καλή ή κακή. Το θέμα είναι πώς την χρησιμοποιούμε εμείς.

Οι θυμωμένες απαντήσεις του πληκτρολογίου δίνουν τη θέση τους σε προφορικά chat rooms όπου υπό προϋποθέσεις μπορεί να γίνει ένας χώρος υποδειγματικής ανταλλαγής ιδεών.

Τα θέματα που μπορεί να ακούσει κάποιος είναι πολλά:

Από συνταγές μαγειρικής και αθλητισμό μέχρι και λεπτά πολιτικά ζητήματα. Προς το παρόν η εφαρμογή είναι μόνο διαθέσιμη για iOS. Για να ακούσει κανείς οποιαδήποτε συζήτηση αρκεί να πατήσει ένα κουμπί, πρώτα όμως πρέπει να έχει δεχτεί πρόσκληση από κάποιο μέλος του Clubhouse. Κάθε μέλος, μπορεί να καλέσει μέχρι 2 καινούρια, αφού έχει πρώτα δώσει προσβαση της εφαρμογής σε όλες του τις επαφές…

Επιπλέον, οποιαδήποτε συζήτηση μπορεί να γίνεται με πιο χαλαρούς ρυθμούς, δηλαδή ένα στέλεχος πολυεθνικής ή ένας ηθοποιός μπορεί να συζητάει για τα νέα του σχέδια από τον καναπέ του, χωρίς την πίεση μιας δημοσιογραφικής συνέντευξης.

Η παρουσία του πολυεκατομμυριούχου Elon Musk προκάλεσε ντελίριο στους χρήστες της εφαρμογής, ο οποίος μπήκε ως απλός χρήστης για να συμμετέχει σε μια συζήτηση, όπως θα έκανε με το τηλέφωνό του.
Παρόλη τη λάμψη της εφαρμογής τον τελευταίο καιρό έχουν σηκωθεί κόκκινες σημαίες σχετικά με την ασφάλειά της. Ένας από τους κανόνες του Clubhouse είναι ότι απαγορεύεται η ηχογράφηση των συνομιλιών αλλά και η δημοσιοποίησή τους στο YouTube, κάτι που με τον Elon Musk δεν συνέβη.

Παράλληλα, εντοπίστηκε ένας χρήστης ο οποίος μετέφερε υλικό των συνομιλιών σε άλλη ιστοσελίδα και αμέσως απεβλήθη από την εφαρμογή.
Όσο περνάει ο καιρός τόσο περισσότερα ζητήματα ασφάλειας και προστασίας δεδομένων εμφανίζονται. Η εταιρεία που έχει τα δικαιώματα της εφαρμογής έχει τη βάση της στην Κίνα και πολλοί κάνουν λόγο για εκχώρηση δεδομένων στην κυβέρνηση. Άλλοι ισχυρίζονται πως είναι εύκολο να παραβιαστούν οι κωδικοί πρόσβασης των χρηστών.

Επίσης, για κάθε ομιλητή δημιουργείται ένα ξεχωριστό αρχείο ήχου αντί να γίνει ένα ενιαίο για όλους τους συμμετέχοντες. Όσοι ασχολούνται με ζητήματα ασφάλειας των εφαρμογών, υποστηρίζουν ότι τα πολλαπλά αρχεία είναι πιο εύκολο να προσβληθούν. Οι εκπρόσωποι της εφαρμογής απαντούν αινιγματικά: Τη μία λένε αόριστα ότι δημιουργήθηκαν κάποια θέματα ασφάλειας τα οποία διευθετήθηκαν, την άλλη ότι προστατεύουν τα δεδομένα όσων χρηστών χρησιμοποιούν τις εφαρμογές της.

Ένα άλλο θέμα που έχει προκύψει και προκαλεί αρνητικές κριτικές για το Clubhouse είναι ότι εύκολα μπορεί σε ένα δωμάτιο να γίνει διακίνηση fake news. Μόνο οι διαχειριστές του room μπορούν να αποκλείσουν κάποιο χρήστη, τι θα γίνει όμως αν οι διαχειριστές επιτρέψουν τη διάδοση ψευδών ειδήσεων; Μια ακόμη τρύπα στη διαχείριση της εφαρμογής είναι ότι άτομα από κάθε χώρα που μιλούν οποιαδήποτε γλώσσα μπορούν να χρησιμοποιήσουν την εφαρμογή. Όμως, οι διαχειριστές της εφαρμογής, επειδή έχει μόνο ένα χρόνο ζωής, δεν μιλούν τόσες γλώσσες, κάτι που όπως λένε βελτιώνεται.

Οι ειδικοί λένε ότι υπάρχουν προβλήματα που πρέπει να διορθωθούν αμέσως και η ίδια η Clubhouse αν θέλει να διατηρήσει το θρόνο της, πρέπει να δράσει άμεσα και αποτελεσματικά.